Vada Varia, nr. 3 2004

 

 

VADA, Vikingen en lifestyle

 

Zet Casper Hoefsloot, Louis de Boef, Jan de Bree en Jos Hehenkamp in de ‘Paardenstal’, metsel die dicht en meld dat de werkploeg ze pas komt uithakken als ze met witte rook aangeven hun ontwerp voor de ideale VADA-boot klaar te hebben. “In conclaaf gaan” heet dat. I.v.m. het rookbesluit en het watersport-eigenene van VADA bij óns liever met ‘n witte vlag.

G B Rom

Zoek de volmaakte samensmelting ván of ‘n compromis tússen een moderne kajak, ’n acht en ‘n zeiler die naast de zoetjesvariant ook het zilte nat kent en bemint? Wie ben ik dat ik zou mogen twijfelen aan het vakmanschap van onze VADA-prominenten? Hun ontwerp zal - het valt te vergeven in het Wageningse – een wat boers geheel zijn maar opvallende gelijkenis vertonen met de superieure vormen van een Vikingschip. Wel met dieseltje en schroef voor eventualiteiten, zo heeft Jan de Bree bedongen. Terecht; klimaatverandering, inrichting van moderne havens...

Kijk in die moderne havens, op HISWA, in RTL- of SBS glamourreportages maar eens rond. Naar de boten en wat er zoal op zit. In levende en (al) dode materie. De marketingversie van `modern vaargenot´. Watersport minder geassocieerd met sport of recreatie of de volledig gedateerde term ‘vrije tijdsbesteding’ maar met lifestyle. Zien en gezien worden. Wat denk jij dat de anderen over jou denken? Wat is het gevolg voor wat jij over de anderen denkt als blijkt dat die anderen anders over jou denken dan jij wil dat ze over jou denken? Of, wat meer passend bij het niveau, “vinden van” in plaats van “denken over”. Watersport als lifestyle gepresenteerd en benaderd als consumptie. Logisch, vrijetijdsbestedingen krijgen een steeds groter aandeel in de productie en dus in geld verdienen en werkgelegenheid. Afgezien van kortstondige conjuncturele dips geldt dat naarmate de welvaart op de wat langere termijn toeneemt ons dagelijks brood een wat kleiner aandeel en het beleg en de toetjes des levens een groter deel van de koek krijgt. Is ook in de toekomst zo. Al wordt die verwachting gedempt door het heersende regeringspessimisme dat ons in de waan brengt dat alles minder wordt en ontkend door het oer-Hollandse “Gesundes Volksempfinden” dat zegt dat de invoering van de euro de prijzen verdubbelde en het er ook straks, met gelijkgebleven of dalend inkomen, niet beter op zal worden.

 

Die Vikingen? Niet veel meer dan ’n paar honderd jaar duurde hun opkomst en ondergang. Het begon met de krijgers; de vechtersbazen. Macho’s? Als voorafje ‘n lekkere pot matten, daarna flink roven en verkrachten en als dessert, vóór vertrek, alles platbranden. Vergaren van rijkdom was het doel, varen en plunderen middel. Matten, platbranden en verkrachten waren werkvoorbereiding, arbeidsvreugde of – zo je wil - vrijetijdsbesteding. Zo begonnen ze volgens de verhalen die we kennen en graag in stand willen houden. Ze zagen er niet uit. Hadden niks met lifestyle à la RTL-4. Ze stonken, wasten zich slecht, kenden de liposuctie, de borstvergroting en de haarimplantatie nog niet en scheren vonden ze ook maar niks. Hooguit een tot hoorntjes uit de hand gelopen voorhoofdpiercing. Nee, niet het modale watersportideaal. Maar hun boten … Oehoehoe. Ieder mens met smaak en watergevoel raakt ervan in verrukking. De oogstrelende vorm, de superieure zeewaardigheid, de uitgekiende bouwwijze en materialen.

Zien en gezien worden. Toen niet in de eigentijdse betekenis. Als je met zo´n schip in de haven werd gezien liep niet iedereen over de kade of steiger in perfect zittende sexy kleding, trendy schoeisel en “Gôh.., wat ’n leuke boot”. Nee. Dan stoven ze krijsend uiteen en verborgen zich ergens in het bos, het moeras of andere plaatsen waar we tegenwoordig alleen maar recreëren en bramen en bosbessen plukken voor Oma’s eigengemaakte jam. Autochtone of allochtone Oma.

Maar ja. Die Vikingen veranderden. En snel. De som van ‘Verlichting’, ‘Normenenwaarden­revolutie’, Zestiger Jaren en de eigentijdse vervlakker van veel mooi’s, het ieder-voor-zich-denken, sloegen toe. De decadentie van de cultuurpessimisten? Het verschijnsel dat de aandacht voor positieve dingen van de vooruitgang verglijdt naar de eigen uitwerpselen? Bij de Romeinen is dat uitstekend beschreven door Goscinny en Underzo. Met Asterix en Obelix als succesvolle verdedigers van hun eigen cultuur. Maar bij die Vikingen was het geen decadentie. Ze gingen niet meer allemaal terug naar huis en integreerden in de bezette regio’s; gewenning aan elkaar en uitwisseling van normen en waarden. Zo ging dat toen.

Nee. Het inmetselen van de afdelingsvoorzitters om de grootst gemene deler te zoeken hoeft niet. Helaas; ik zou het wel mooi vinden om zo’n Vikingschip te hebben als verenigingswapen. Twistpunten als ‘het hek’, de ‘rooktijden’, de ‘roeisteiger’, de ‘toedeling van kosten en opbrengsten aan de afdelingen’ etc. Zijn dat de tot verval leidende uitwerpselen als hierboven bedoeld of eigen culturen, verschillen in lifestyle?

 

Ik moet deze zomer weer eens goed nadenken. Is mijn gedoe bij VADA vrije-tijdsbesteding, recreatie, sport of toch lifestyle in de zin van “zien en gezien worden”? Die voetballers die het net niet gehaald hebben zitten daar niet mee. Voor hun was het vertoonde spel, als bij die Vikingen het váren, geen van allen. Nee. Gewoon werk. Zonder niet-goed-geld-terug garantie. Jammer. Zou leuk begin zijn geweest voor het smartengeld van hun coach.

 

 

G B Rom.