Vada Roeien, sept. 2006

Roeitocht op de Elbe

September 2006

van Decin in Tsjechoslowakije naar Coswig in Duitsland over de Labe/Elbe

"De enige waarheid over de tijd dat is de zon" (gelezen onderweg)

Voor alle foto’s van Ewald Lems, klik hier >>> http://ewald.webhop.net/elbe2006

Inleiding

Eind augustus roeiden we met z'n negenen plus hond over de Labe/Elbe van Decin in Tsjechië naar Coswig in Duitsland, door de Duitse deelstaten Sachsen en Anhalt in twee wherry's de Scholakster en de Wellenwiek. Globaal zo'n 250 km, van 25 augustus tot 2 september. Een ploeg van drie personen en een ploeg van vier, met een walploeg van twee. Elke dag werd van samenstelling gewisseld.

De deelnemers waren: Wouter Wolters, Marieke Wolters, Anje de Vries en hond Jochie, Han van der Voet, Grietje van der Voet, Liesbeth Missel, Ewald Lems, Ot Bouma en Fiejan Bouhuijs.

Tijdens de doortocht door Dresden van Wellenwiek en Scholakster liep Dresden uit zoals op bijgaande foto te zien is.

Gebiedsbeschrijving

Zowel historisch als landschappelijk is het een mooie streek. Veel natuurschoon en afwisselend landschap, dat steeds weer een andere sfeer uitademt. Op de grens van Tsjechië en Anhalt ligt het Elbzandsteingebirge "die Sächsische Schweiz", dat al een paar eeuwen grote aantrekkingskracht heeft op wandelaars. Al in 1837 werd de eerste raderbootlijn door dit tafelberglandschap geopend. Stroomafwaarts vlakt het landschap wat af, toch duiken steeds weer heuvels langs de rivier op met kleine wijngaarden.

Na de Wende zijn al veel vervallen huizen, kerken en burchten opgeknapt. Toch passeerden we nog wel een aantal vervallen en vaak ook verlaten kastelen. In alle steden is men bezig huizenblokken in oude glorie te herstellen. In Sachsen gaat dat gepaard met kleurrijke beschilderingen. De Anhaltse restauraties zijn wat rustiger van kleur. De stadjes en dorpen hebben hier een bescheidener en landelijker karakter. De meeste steden langs de Elbe hebben een eigen kasteel in de omgeving.

De Elbe

De Elbe stroomt stevig. Er is weinig vrachtvaart, gemiddeld drie Tsjechische vrachtschepen (duwbakken) per dag. Zij varen rustig en maken nauwelijks golven. Indrukwekkende radarboten met toeristen glijden regelmatig voorbij. De kabelponten hebben aan één kant van de rivier hun ankers. Als de pont aan de overkant ligt moet je wachten tot hij weer teruggevaren is. De oevers zijn afwisselend. Soms zijn er stenen oevers, dan weer zijn het graswallen en zandoevers. De kribdammetjes die er zijn, zijn veel korter en ze zijn schaarser aanwezig dan bij ons.

Langs de gehele rivier loopt een lange afstand fietspad de Elbe-Radweg. Toeristen maken hier veel gebruik van. De roei- en kanoverenigingen verlenen gastvrijheid aan deze toeristen, als een welkome bron van inkomsten. Zij liggen langs de oevers met hun vlotten in de stroom of in een krib en bezitten meestal royale gebouwen en terreinen.

Aan de hand van de fietskaarten en met behulp van de nautische informatie over de rivier was door Han de route beschreven. Het reisschema is achteraan opgenomen.

Reisverslag

Vrijdag 25 augustus

Om zeven uur vertrokken we vanaf Vada. Het is een rustige reis over snelwegen via Kassel en Leipzig naar Dresden en uiteindelijk naar Pirna. Bij de Pirnaer Ruderverein 1872 e.V. zullen we drie nachten slapen (foto). Het clubgebouw van de roeivereniging bevat een restaurant, slaapzalen plus een kampeergelegenheid. Toen wij aankwamen was het er druk. Er werden twee botenwagens opgeladen met wedstrijdboten voor de wedstrijden in Heidelberg. In het trappenhuis was een koperen plaatje aangebracht dat aangaf dat de benedenverdieping in 2002 onder water verdwenen was. 's Avonds verkenden we Pirna, een gezellige stad, met veel houtsnijwinkels en met een groot restauratieproject in het centrum.

Zaterdag 26 augustus

Licht bewolkt, prachtig weer. Met de boten op de botenwagen reden we naar Decin (Tetschen) in Tsjechië, het begin van de roeitocht. Het was meteen spannend. Het stroomde hard en het (kano)vlot lag in de rivier vlak voor een ondiepte benedenstrooms met een baken erbij voor de scheepvaart. Direct hard halen aan stuurboord dus en voor de boei zorgen dat je midden op de rivier lag (foto). Het lukte. Daarna volgde er een prachtige tocht langs de tafelbergen van het zandsteen gebergte, op weg naar de grens met Duitsland (foto's). Voor de paspoortcontrole werd aangelegd op stroom langs de douaneboot (foto). Bij Bad Schandau stond de walploeg op de kade. We bekijken het plaatsje (foto). Daarna roeien we door naar Pirna. De walploeg keert met de lege botenwagen hoog door het gebergte terug. Omdat het regende werd in de loods gegeten tussen de openstaande deuren met uitzicht op de Elbe (foto). Achter in de middelste twee loodsen ontdekten we een compleet trainingscentrum. Een roeibak voor vier personen, met spiegels, een wandrek, banken voor buikspier-en rugoefeningen, medicinballen, gewichten e.d. Een overblijfsel uit het communistische tijdperk, toen roeien als staatssport werd beoefend. De nieuwe tijd had gezorgd voor twee concept-2 ergometers. Het randschrift op de spiegel was onverbiddelijk (foto):

Arme, Beine, Einsatz, Rhytmus, Kopf Hoch!

en

Spieglein, Spieglein an der Wand, zeig dem Ruderer seine Schand!

Zondag 27 augustus

Het was opnieuw heerlijk roeiweer. Droog zonnig en rond de 20 graden. Van Pirna ging het via Heidenau en Dresden naar Radebeul. Onderweg passeerden we veel grote Victoriaanse villa's en een paar prachtig gerestaureerde kastelen. Dresden vierde die dag het feit dat de stad 800 jaar bestond. De historische optocht naderde de kade van de Elbe toen wij de stad passeerden. Zo werden we een onderdeel van deze historische feesten (foto's). In Pirna had men de walploeg geadviseerd om Dresden te mijden. Zij bezochten een kasteel met wijngaard vlak bij Radebeul, Das Sächsiches Staatsweingut Schloss Wackerbarth.

Na Dresden verandert de rivier weer van karakter. Het land wordt vlakker en de rivier breder. Radebeul is een oud stadje uit 1161, Karl May schreef hier zijn boeken. De roeivereniging bezit een lieflijk botenhuis met een steiger in een wat diepere krib (foto). Het sportcomplex bestaat uit een kanovereniging, een roeivereniging, een jachthaven met loodsen en een uitgebreide kampeerplaats met barbecue en open haard en een tent om er beschut te kunnen eten (foto's). Het gebouw van de roei- en kanovereniging was net uitgebreid met een gloednieuwe slaapaccommodatie. We mochten gebruik maken van de clubruimte en de vernieuwde keuken voorzien van alle moderne gemakken.

Ook deze vereniging had twee keer last gehad van het hoge water. Beide keren had de botenloods volledig onder water gestaan en waren alle boten boven op het terras "opgestapeld".

Maandag 28 augustus

Mooi weer, wel bewolkt, niet zulke harde wind. In dit stuk tussen Dresden en Meissen varen wat meer radarboten en pontjes heen en weer. Vlak na Meissen pauzeerden we bij Kleinzadel bij een boerderij met terras direct aan de rivier om een kopje koffie te drinken. De boten lagen gewoon langs de stenen walkant begroeid met riet en gras. Een man met een grote mand met appels op zijn fiets reed langs het fietspad en probeerde ons wat te verkopen van zijn overvloedige oogst van dit seizoen. We hadden al eerder dergelijke fruitverkopers zien fietsen. In Riesa leggen we de boten neer binnen het hek van de Riesaer Wassersportverein e.V. We hebben nog een uur voordat de walploeg ons komt ophalen. Die tijd gebruiken we om het centrum (foto's) te bekijken.

Op de terugweg naar Radebeul bezichtigen we Meissen (foto's). Een compacte oude stad, gebouwd rond een rots waarop een burcht en een kerk. Het is beslist de moeite waard om er een dagje rond te dwalen. Smalle straatjes met gezellige terrasjes en winkels met uiteraard veel porselein en houtsnijwerk.

Dinsdag 29 augustus

De slechte weersverwachting doet ons niet veel, want we gaan in onze bus naar Dresden. We bekijken met z'n allen de Frauenkirche en de Katholische Hofkirche. De Frauenkirche was pas opengesteld voor het publiek. In een aaneengesloten rij werden de mensen erdoorheen geleid. De kerk is bijzonder van vorm en kleur. De beschilderde balkons en de enorme hoogte doen meer denken aan een reusachtig theater, dan aan een kerk (foto). Na de oorlog liet het Oost-Duitse regime de kerkruïne met puin en al liggen en plaatste er een haag van rozen omheen. Zo bleven de bewoners eraan herinnerd wat de geallieerden Dresden hadden aangedaan. Men is van alle steenklonten en ander materiaal met behulp van computeranimaties nagegaan op welke plek het in de kerk gezeten had om het zoveel mogelijk weer te gebruiken. Dat is goed te zien aan de buitenkant (foto). Ook de binnenstad wil men weer in oude glorie herstellen. Aan de hand van opgravingen en oude stadsfoto's probeert men in het centrum door wederopbouw, de sfeer van het eens zo bruisende stadsleven terug te brengen. Geleidelijk gaat het steeds harder regenen. We bezoeken daarom het beroemde Zwingermuseum met de grote binnentuin (foto).

Woensdag 30 augustus

Er werden die dag allerlei soorten buien verwacht. Het landschap is een stuk vlakker en weidser geworden. Daardoor hadden we veel last van de harde tegenwind. In Mühlberg/Elbe leggen we aan in een zijarm, Alte Elbe. Het is een landelijk plaatsje, waar we in het dorpscafé soep, en brood met allerlei soorten Duitse knakworsten eten. Weer buitengekomen plenst het van de regen en onweert het in de verte. Als we instappen klaart het op. De rest van de tocht zeilen er donkere wolken voorbij, zien we in de verte vele regengordijnen vallen. We weten zeker dat een pikzwarte dreigende wolk recht op ons af komt. We zijn waakzaam, klaar om bij de eerste druppels aan wal te gaan om het onweer daar af te wachten. En zie, de Elbe maakt een enorme bocht bij Sehla en een fors onweer en striemende regen trekken vlak langs ons voorbij. We varen verder door naar Torgau.

In feite hebben we die dag vrijwel geen regen gehad!

De roeivereniging had een prachtige roeiaccommodatie, die zij verpacht hebben. Het is nu een hotel gelegen aan de fietsroute langs de Elbe (foto). "Das Altes Bootshaus, Pension und Gaststätte, Vereinshaus des Torgauer Ruderverein e.V. " Wij sliepen die nacht in een kleine loods met stapelbedden. Torgau zelf is een kleine stad die in veel naoorlogse boeken genoemd wordt; de Amerikanen en de Russen drukten elkaar hier in 1945 de hand.

Donderdag 31 augustus

Na een uitgebreid ontbijt in het hotel, in feite in de oorspronkelijke roeiloods van de roeivereniging, steken we weer van wal richting Wittenberg. Opvallend zijn de vele verlaten fabrieken die we onderweg tegenkomen. Na de Wende is de industrie in deze regio volledig ingestort. We passeren ook enkele nieuwe complexen, maar dat zijn uitzonderingen. We hebben opnieuw harde tegenwind. Het is droog en zonnig weer met prachtige wolken. We varen door naar Pretzsch. Bij de veerpont ligt een klassiek veerhuis, waar we koffie drinken. De planning was om door te varen naar Wittenberg. De aanhoudende harde tegenwind en het ruwe water eisen hun tol. Han besluit dit dagtraject in te korten. De Kanovereniging in Elster had ons 's ochtends toestemming gegeven om een nacht onze boten op hun terrein neer te leggen. Met de bus rijden we verder naar Wittenberg, onze slaapplaats voor de komende dagen.

Deze roeivereniging bestaat uit een groot complex bestaande uit een vrij nieuw gebouw met slaapzalen, grote kleedruimtes, een sauna, een fotografieatelier, een enorme gezelschapsruimte met bar en een grote keuken, waar wij een eigen koelkast en kastruimte kregen toebedeeld. Het blijkt naast societeitsgebouw ook een jeugdcentrum te zijn en een accommodatie die gehuurd kon worden voor feesten. De roeivereniging en de kanovereniging hebben gezamenlijk een drijvend vlot.

Vrijdag 1 september

Terug naar Elster om de boten te water te laten. Met zonnig weer en wederom een harde tegenwind varen we in een keer door naar Coswig. Bij de kanovereniging mogen we de boten uit het water halen en opladen (foto). Het is een langgerekte stad. Er staan hier nogal wat panden die opgeknapt moeten worden. Het grote kasteel ligt strategisch langs de Elbe, maar het is onbewoond en verwaarloosd. Er is hier en daar aan de huizen nog goed te zien hoe hoog het water heeft gestaan tijdens de overstromingen van de laatste jaren.

Op ons logeeradres mijmeren we nog wat na over deze tocht, uitkijkend over de Elbe die rustig verder stroomt. We hebben nog voldoende tijd om Wittenberg te bekijken voordat we beginnen aan ons slotdiner.

Wittenberg is de Universiteitsstad waar Luther op 31 oktober 1517 zijn 95 stellingen aan de deur van de Schloβkirche nagelde. Hij protesteerde daarmee tegen de misstanden in de katholieke kerk. De stad heeft zich na de Wende duidelijk geprofileerd als Lutherstadt/Wittenberg en heeft zich met succes gericht op het toerisme. Het centrum wordt prachtig opgeknapt, er wordt veel informatie gegeven over de historie en de beroemde leermeesters van de universiteit. 's Avonds leeft de stad door de vele studenten en toeristen op de terrassen en in de kroegjes.

Zaterdag 2 september

Inpakken, trailer aanhaken en op weg. Om 1915 zijn we terug op Vada. Boten afladen, schoonmaken en controleren. Nog een ijsje bij Lia, bagage verzamelen, bus terugbrengen en naar huis.

Fiejan Bouhuijs